Pytanie Habakuka o wiarę dającą życie
Czy cierpienie oznacza, że Bóg o człowieku zapomniał? Prorok Habakuk nie ukrywa swojego bólu ani pytań. Zamiast jednak odwrócić się od Boga, uczy się czekać na Jego odpowiedź. Odkrywa, że wiara nie usuwa cierpienia, ale pozwala odnaleźć w nim drogę do życia.
Fragment rozdziału „Jak w obliczu cierpienia wierzyć w Boże miłosierdzie? Pytanie Habakuka o wiarę dającą życie” z książki Biblijne pytania o Boże miłosierdzie, s. 109–110:
Czuwanie w cierpieniu
Cierpienie doprowadza Habakuka do postawienia zasadniczego pytania wobec Boga: „Dlaczego spoglądasz na ludzi zdradliwych i milczysz, gdy bezbożny pożera bardziej sprawiedliwego od siebie?” (1,13). Prorok powstrzymuje się jednak od udzielenia ostatecznej odpowiedzi. Jego skargę zamyka decyzja udania się na miejsce czuwania, by tam oczekiwać słowa od Boga (2,1). By zrozumieć swoją sytuację śmierci, musi zamilknąć. By poznać Boga, musi zaprzestać kontemplacji własnego bólu i wsłuchać się w Jego słowo. By żyć wbrew cierpieniu, musi je podjąć i zaakceptować jego obecność w swoim życiu. Miejsce negacji musi zająć afirmacja, która otwiera go na tajemnicę Boga.
Słowo, które Habakuk otrzymał od Boga, Biblia Tysiąclecia tłumaczy następująco: „Oto zginie ten, co jest ducha nieprawego, a sprawiedliwy żyć będzie dzięki swej wierności” (2,4). Przypis do tego wiersza zwraca uwagę na pewną trudność w zrozumieniu tego sformułowania. Polskie tłumaczenie odzwierciedla myśl św. Pawła, według którego życie sprawiedliwego byłoby pochodną z jednej strony jego wierności wobec uczynków Prawa, z drugiej zaś zawierzenia Bożej obietnicy życia. Dosłowne brzmienie tego wiersza w języku hebrajskim odsłania jednak nieco odmienną drogę prowadzącą ku życiu: „Oto osoba, która jest pyszna, upadnie; zaś sprawiedliwy przez swoją wiarę (wierność) będzie żył”. Jak rozumieć tę myśl w kontekście doświadczenia Habakuka? Na czym polega pycha człowieka cierpiącego niewinnie, która miałaby prowadzić go do śmierci?
Prorok stanął wobec pokusy odrzucenia Boga. Cierpienie i widmo śmierci stały się nagle dla Habakuka jedyną perspektywą. Niewytłumaczalność bólu, potęgowana Bożym milczeniem, zamykała go coraz bardziej w sobie, w skorupie własnej udręki i cierpienia. Zamiast mówić do Boga, zaczął mówić o Bogu, oskarżając Go o niesprawiedliwość i przypisując Mu wszelkie zło w świecie.
Odrzucić pychę, by doświadczyć Bożej miłości
Pan Bóg jednak zapewnia sprawiedliwego, że będzie żył. Warunkiem doświadczenia Bożej miłości jest zaufanie Bogu. Postawa ta nie wyklucza buntu czy protestu wobec przemocy. Domaga się jedynie sprawiedliwości, która polega na pokorze wobec Boga i zawierzeniu Jego sprawiedliwości kierującej, często wbrew ludzkiej logice, losami świata. Owo zaufanie jest tożsame z wiarą w Boże słowo obiecujące życie. Od Habakuka, który zmierza ku śmierci, Pan Bóg żąda posłuszeństwa już nie wobec słowa Prawa, lecz wobec słowa obietnicy.
Ten wpis jest częścią serii poświęconej biblijnemu przesłaniu o Bożym miłosierdziu. Jeśli rozpoczynasz lekturę tego cyklu, zacznij od wpisu „Dlaczego pytania o Boże miłosierdzie?”
