J 20,19-29

Tomasz jest gotów uwierzyć dopiero wtedy, gdy sam zobaczy i dotknie ran Jezusa. Spotkanie ze Zmartwychwstałym prowadzi go jednak do wiary znacznie głębszej, niż moglibyśmy oczekiwać. Jak Tomasz rozpoznał zmartwychwstałego Jezusa?

Fragment rozdziału „Dialog z Tomaszem po zmartwychwstaniu” (J 20,19–29) z książki Odkrywanie siebie w dialogu z Jezusem, s. 249–252:

Spotkanie Jezusa z uczniami jest wydarzeniem objawieniowym (chrystofanią), które dokonuje się przez słowa i gesty odsłaniające Jego tożsamość.

Pierwszy akt tego objawienia zawiera się w pozdrowieniu: „Pokój wam!” (J 20,19) oraz w geście „pokazania im rąk i boku” (w. 20). Dar pokoju był obietnicą, którą Jezus złożył swoim uczniom podczas Ostatniej Wieczerzy (14,27; 16,33). Pokój, który daje Jezus, jest zupełnie inny od tego, który ofiaruje świat (14,27). Jest przeciwieństwem ucisku, jakiego uczniowie doświadczają ze strony świata (16,33). Polega on na więzi z Jezusem: „we Mnie pokój będziecie mieli” (16,33). Tak rozumiany dar pokoju staje się źródłem wszelkiego błogosławieństwa, co potwierdzają znaki ukrzyżowania obecne na ciele Zmartwychwstałego. Przebite ręce są rękami Dobrego Pasterza, z których nikt nie wyrwie Jego owiec i które dają im życie wieczne (10,28). Kto znajduje się w dłoniach Zmartwychwstałego, ten równocześnie pozostaje w dłoniach Ojca (10,29) i doświadcza Jego miłości. Przebity bok Zmartwychwstałego jest otwartym źródłem Ducha Świętego, którego zapowiadał Jezus w obietnicy „strumieni wody żywej mających popłynąć z Jego wnętrza” (7,37-39). Obietnica ta wypełniła się w przebiciu Jego boku na krzyżu (19,34). Zmartwychwstałe ciało Jezusa objawia Jego miłość do uczniów, która osiągnęła swoją pełnię w ofierze krzyża.

Ta miłość objawia się w drugim akcie chrystofanii, na który składają się gest „tchnienia” oraz polecenie Jezusa: „Weźmijcie Ducha Świętego” (20,22). Jezus tchnie Ducha, przekazując Go niczym swój życiodajny oddech. Komentatorzy dostrzegają tu analogię do tchnienia Boga, który w ten sposób ożywił pierwszego stworzonego człowieka (Rdz 2,7). Podczas Ostatniej Wieczerzy Jezus wielokrotnie zapowiadał udzielenie Ducha swoim uczniom (por. J 14,17.26; 15,26; 16,7.13). Przez dar Ducha Świętego Jezus uwielbiony pozostaje nieustannie obecny i działający pośród swoich uczniów.

Kiedy osiem dni później dochodzi do ponownego spotkania z uczniami, adresatem objawienia zmartwychwstałego Jezusa staje się Tomasz, który wcześniej odrzucił świadectwo pozostałych uczniów. Spotkanie z Jezusem prowadzi go do wyznania wiary: „Pan mój i Bóg mój!” (20,28). Stanowi ono kulminacyjny punkt i zwieńczenie wszystkich wyznań wiary w Jezusa wypowiedzianych w Ewangelii Janowej (1,49; 4,42; 6,69; 9,37-38; 11,27; 16,30; 20,16). Tomasz odnosi do Jezusa dwa tytuły, które w Starym Testamencie były zarezerwowane dla Boga. Kyrios („Pan”) jest odpowiednikiem hebrajskiego imienia Jahwe, natomiast Theos („Bóg”) odpowiada hebrajskiemu określeniu Elohim. Apostoł wyznaje zatem w sposób wyraźny i uroczysty wiarę w bóstwo Jezusa: „Jezus jest Boską Istotą, w Nim spotyka się samego Boga, On jest Bogiem w całej wielkości, potędze i miłości” (J. Schnackenburg).

Ten wpis jest częścią serii pt. „Jezus w Ewangelii Janowej”. Jeśli rozpoczynasz lekturę tego cyklu, zachęcam do rozpoczęcia od wpisu „Kim jest Jezus według Ewangelii Janowej?”